Hulp bij inloggen     winkelwagen
Speakteach banner

Iedereen spreekvaardig!

SpeakTeach: adaptieve feedback op individuele prestaties

Een overvolle klas met dertig leerlingen. Die - als het gaat om spreekvaardigheid - alle dertig hun eigen leerbehoeftes hebben. Bijna allemaal vinden ze het spannend om spreekvaardigheid klassikaal te oefenen. En onder invloed van beperkte tijd is er maar weinig ruimte voor herhaling terwijl juist dát bewezen effectief is bij het leren spreken van een nieuwe taal.

Esther de Vrind

Welkom in de lespraktijk van docenten Moderne Vreemde Talen (MVT) anno nu. Leerlingen spreekvaardig maken is voor hen een van de leukste maar ook de meest uitdagende opdrachten. Esther de Vrind, lerarenopleider en vakdidacticus Frans, MVT aan Universiteit Leiden én oud-docent Frans in het voortgezet onderwijs, schiet docenten te hulp. In het kader van promotieonderzoek ontwikkelde zij SpeakTeach, een didactiek voor adaptieve feedback en gedifferentieerde support om de spreek- en gespreksvaardigheid in MVT te verbeteren in het reguliere voortgezet onderwijs. Esther sprong met haar onderzoek in het gat tussen de lespraktijk van spreekvaardigheid en de wetenschappelijke kant ervan. Onontgonnen gebied, ontdekte ze, en daar moest hoognodig verandering in komen! ThiemeMeulenhoff werkt samen met Esther en SpeakTeach.

In het hoofd van de leerling

"Een van de eerste dingen waar ik achter kwam, was dat je bij de leerling moet beginnen. Klinkt logisch maar tot nu toe deed niemand het. Uit literatuuronderzoek blijkt dat feedback geven effectief is bij het leren spreken van een taal. Lastig, als je als docent je aandacht moet verdelen over dertig leerlingen. Hij moet in korte tijd veel keuzes maken: hoe geef ik deze feedback, wanneer geef ik het? En dan nog weet hij niet of het wel goed aankomt bij de leerling. Het gebeurt tenslotte allemaal in het hoofd van de leerling. En precies dát moet dus zichtbaar worden. Mijn aanpak werd daarom: zelf-evaluatie.” Het werd de rode draad van SpeakTeach. De leerling doet een spreektaak en neemt zijn gesprekje op met de SpeakTeach-app op zijn mobiele telefoon of tablet. Daarna luistert hij zijn gesprek terug, evalueert het met de SpeakTeach-app en maakt een verbeterplan. De docent ontvangt de zelfevaluaties en verbeterplannen en stemt de oefeningen en feedback daarop af. “Een vreemde taal spreken is cognitief belastend,” legt Esther uit. “Je moet nadenken over wat je wil zeggen, de juiste woorden zoeken, er zinnen van maken en letten op je uitspraak. Je hebt simpelweg niet voldoende werkgeheugen om overal aan te denken tijdens een oefening. Laat je de leerling zijn eigen oefening terugluisteren, dan kan hij verschillende aspecten wél horen."

Tijd

Als docent creëer je met zelfevaluatie tijd. “Je stelt het moment van feedback geven uit. Verder loop je gewoon rond in de klas zoals je dat gewend bent en stuur je bij waar nodig. In het SpeakTeach-dashboard kun je trends op klasniveau zien: welke zaken komen bij meerdere leerlingen voor en ga ik in groepjes toelichten? Wie heeft er individuele hulp nodig? Dit is differentiëren ten voeten uit.” Voor leerlingen brengt SpeakTeach tijd om zichzelf te verbeteren. Esther: “Ook hoor ik van leerlingen dat ze meer zelfvertrouwen hebben doordat ze op een veilige manier kunnen wennen aan een nieuwe taal. En ze ervaren hoe leuk het is om een eigen verbeterplan te maken. Leerlingen waarderen SpeakTeach met een 3,67 op een schaal van 5. Dat vind ik een goede score, temeer omdat we het hier hebben over adolescenten, die ook nog eens verplicht op school zitten!"

Speakteach methode

Effectief

Sander Groeneveld houdt zich als Portfoliomanager bij ThiemeMeulenhoff bezig met de samenwerking met SpeakTeach. "Met SpeakTeach is spreekvaardigheid makkelijker te organiseren: kinderen kunnen er op elk gewenst moment en op iedere gewenste plek aan werken. En hierdoor is de drempel lager voor kinderen. Ze kunnen nu gewoon thuis een spreekopdracht doen. SpeakTeach dwingt leerlingen en docenten om bewust aan de slag te gaan met spreekvaardigheid en heel gericht te reflecteren op zaken als uitspraak, woordenschat, grammatica. Die vorm sluit goed aan bij ThiemeMeulenhoff, die als dé taalspecialist continu op zoek is naar effectieve vormen van taal leren."

Omdraaien

Esther besluit: "Ik hoor docenten vaak verzuchten dat hun leerlingen gedemotiveerd raken omdat ze zo weinig mogen zeggen tijdens de les vreemde talen. Dat grammatica en vocabulaire de hoofdrol speelt in de les en spreken sluitpost in een lessenreeks is. Wat mij betreft draaien we het om en beginnen we bij spreekvaardigheid; bij de vraag wat willen we gaan zeggen? Andere vaardigheden – zoals lezen (over het thema waarover een gesprek gevoerd gaat worden) en luisteren (hoe klinkt zo’n gesprek) – én bouwstenen als grammatica en vocabulaire volgen dan vanzelf. Zo stel je de les in dienst van het einddoel: een gesprek voeren in een vreemde taal."

Alle gebruikers van de taalmethodes van ThiemeMeulenhoff, New Interface, Libre Service en ZugSpitze hebben vanaf schooljaar 2019-2020 gratis toegang tot SpeakTeach